Ψάχνοντας ένα παλιό πέιπερ, βρήκα στην πλάτη ενός φύλλου γραμμένο το παρακάτω, με ημερομηνία Σεπτέμβρης, 2000.

Δεν θυμάμαι πότε μου έφυγε τελευταία φορά το χέρι να γράψει. Δεν ευνόησαν οι συνθήκες. Νοιώθω σχεδόν κωφάλαλος. Ούτε να μιλήσω μπορώ ούτε και ν’ ακούσω πια οτιδήποτε. Χθες-προχθές σκεφτόμουν τη ζωή μου. Μάλλον καλύτερα τη ζωή χωρίς κτητικό. Πρέπει να δω καθαρά τι είναι να κάνω με δαύτην, γιατί νοιώθω ήρθε η ώρα να ετοιμάσω την κηδεία του παιδιού μέσα μου. Να το θάψω και να το αναστήσω μετά τρείς μέρες, τρείς μήνες, τρία χρόνια, τρεις δεκαετείες…δεν ξέρω, όσο χρειαστεί. Δεν με παίρνει άλλο πάντως. Δεν σηκώνει να το βγάζω πια έξω. Κανείς δεν καταλαβαίνει τι λέει άλλωστε κι όλοι το χαστουκίζουν. Να είσαι “παιδί”, να παίζεις για το παιχνίδι και για την χαρά του, πρέπει να είναι τελικά ωνυτό δικαίωμα. Πρέπει είτε να τους τα “σκάσεις γερά” για να του επιτρέψουν βόλτες στον έξω κόσμο ή να το βλέπουν να το βγάζει βόλτα από το χέρι κάποιον τον οποίο είτε τον σέβονται ή τον φοβούνται, για να κρατιούνται έτσι μακρυά. Θέλουν ένα σκιάχτρο, και τα σκιάχτρα είναι σήμερα φτιαγμένα από τίτλους.

Φτώχεια του μυαλού μου στα εικοσι δυο…

…κι από ντροπή προς τον Οxy

Διάβαζα προχθές στο δεύτερο άρθρο της κας Μιχαλοπούλου στην Καθημερινή τους ελεεινούς χαρακτηρισμούς που εισέπραξε από κάποιους λίγους ευτυχώς μπλόγκερ.

…αριβίστρια σε πανικό, Κυρία Τσίρκα, Κυρία Παπαροπούλου. Με λιγοστές εξαιρέσεις σοβαρής επιχειρηματολογίας, ευφυείς ιστολόγοι μ’ έβαλαν να τραγουδώ υποτίθεται στην εκπομπή της Πάνια τον πόνο μου για την ελληνική λογοτεχνία, με απείλησαν ότι θα μου στείλουν «φιλαράκια από Αφρικα που θα ήθελαν να ξελαφρώσουν» και με προέτρεψαν να κάνω κανένα παιδάκι, έστω αγνώστου πατρός (…)

Αυτά είναι, ειλικρινά, πράγματα που ποτέ δεν θα τα καταλάβω. Μπορεί να βρίσκω εξηγήσεις αλλά απολύτρωση από την κατάντια αυτή, όχι. “Τα μπλογκ δεν είναι “παρθεναγωγείο” ” μου είπε ένας εξ αυτών αιτολογώντας τη γλώσσα του. Ίσως. Γιατί μπορεί μπλόγκιν να σημαίνει και την τέχνη να λές δημόσια, πράγματα που θα ντρεπόσουν να ξεστομίσεις ή και να ομολογήσεις ακόμα και σε κύκλο φίλων. Αλλά το να είναι κανείς μικρός και μισαλλόδοξος μήτε στα μπλογκ συγωρείται μήτε πουθενά αλλού.

Θυμάμαι στο σχολείο όταν μας διδάσκαν την Απολογία, μάς είχε παραθέσει ο καθηγητής μας των αρχαίων την σκέψη οτι στην Ελλάδα υπάρχουν πάντα δυο κόσμοι που πολεμιούνται: ο κόσμος του Σωκράτη και ο κόσμους του Άνυτου, του Μέλητου και του Λύκωνα. Η ιδέα αυτή βρίσκει, νομίζω, θέση στην ελληνική μπλογκόσφαιρα. Είναι μια αίσθηση που δεν ταυτίζεται με την διάκριση που κάνει ο χριστινιανισμός ανάμεσα στο καλό και το κακό, το αγγελικό και το διαβολικό, αλλά νομίζω περισσότερο με μια ασυναρτησία κι ασυνέπεια που διαπιστώνει κανείς χωρίς κόπο τριγύρω του, ιδιαίτερα σε χώρους και εποχές με ιδιαίτερη δυναμικη.

Την δυναμική των μπλογκ μπορεί κανείς εύκολα να την νοιώσει. Τη δύναμή τους όμως δεν την βλέπω στο σπάσιμο κεφαλιών ως εαν ήταν άλλοι φανατικοί. Την δύναμή τους την βλέπω στον διάλογο, στην κριτική και κυρίως στη ροπή να κατανοήσει καθένας την άποψη του άλλου. Διαλέγω το παράδειγμα της αντίδρασης στο άρθρο της κας Μιχαλοπούλου γιατί μου φαίνεται πως σε αυτό αντικατοπτρίζεται η σύγχυση στην οποία έχουν περιπλακεί μερικά αντίθετα πράγματα στον κόλπο των ελληνικών ιστολογίων: η στενοκεφαλιά και η διάθεση κατανόησης – η επιπολαιότητα και η αυταπάρνηση στην υπεράσπιση της μπλογκόσφαιρας – η “άδικη επίθεση” και ο πόθος της δικαιοσύνης – το υπέρογκο και η ακρίβεια ενός επιχειρήματος. Αυτά τα αντίρροπα στο δικό μου μυαλό δείχνουν, νομίζω, πόσο ανθρώπινα είναι τα μπλογκ και την ίδια στιγμή και τον εξευτελισμό αυτής της ανθρώπινης πλευράς τους, όταν κάποια πράγματα γίνονται ανάποδα κι αστόχαστα.

Το θετικό είναι οτι πέρα από τους λίγους εκείνους που αντέδρασαν με τον τρόπο που περιγράφει η κα Μιχαλοπούλου, βλέπει κανείς να γράφουν και άνθρωποι με καλή θέληση και καλή πίστη. Φαίνεται καθαρά στα κείμενά τους όπως φαίνεται και η πίκρα που κάμποσες φορές δοκιμάζουν. Ιστολόγοι με χαρακτήρα, νεύρο και βαρύτητα που ισορροπούν την μεγεθυμένη απελπισία που γεννούν οι λίγοι όταν πιάνουν να γράψουν. Μακάρι να έχουν τη δύναμη και το κουράγιο να το κάνουν για πολύ καιρό ακόμα.

Τους υπόλοιπους θέλω να τους λογαριάζω σαν ανθρώπους αξιόλογους που το πέρασμά τους από τον κόσμο των υποχρεώσεων και των συμβιβασμών (τον κόσμο της πραγματικότητας) σε ένα κόσμο χωρίς συγκατάβαση κι ελεύθερο, όπως αυτόν των μπλογκ, δεν θα ισοδυναμεί με φθορά, αλλοίωση και προστύχεμα.

Κοιτώντας ένα γαλλικό βίντεο-κλιπ,

το μάτι του κρεμάστηκε στην ταπετσαρία του τοίχου,

πολυκαιρισμένη και ωχρή. Άρρωστη.

Θυμήθηκε ένα δικό του δωμάτιο κάποτε στο Παρίσι,

σ’ ένα HLM στα όρια του δήμου Σαρσέλ.

Ζούσε σ’ αυτό κοντά δυο μήνες.

Στο διπλανό δωμάτιο κατοικούσε μια κουφή.

Δεν την είχε δεί σχεδόν καθόλου.

Όμως κάθε απόγευμα ερχότανε ο γαμπρός της

και την έβριζε ουρλιάζοντας και ξεφωνίζοντας.

Λίγο πριν το γύρισμα του μήνα,

ενημέρωσε την κοινωνική υπηρεσία πως δεν θα μείνει για περισσότερο.

Άλλαξε κατοικία

γιατί δεν άκουσε

ούτε μια φορά τη φωνή της ν’ απαντήσει.

Ο Oxy σχολίασε:

1.
Δημοσιολογεί ο:
δάσκαλος, παπάς, χωροφύλαξ, πολιτικός, δημοτικός σύμβουλος κ.ά.
επίσης ο πάσα ένας στο καφενείο, στην πλατεία, στο τραπέζι, στην όποια εκκλησία δήμου.
καθως και ο πάσας ένας στα τσατ ρουμ, φόρουμ, μπλογκ κ.ο.κ. — στις imagined communities του techoscape.

2.
«Αν γράφεις με ψευδώνυμο, να σέβεσαι το ψευδώνυμό σου σαν να ήταν το όνομα του πατέρα σου.»

Το ρηθέν επιχειρεί μια αδέξια λήψη ζητουμένου. Απολήγει σε contradictio in termis.Το ψευδώνυμο είναι όνομα μόνο κατά το δεύτερο συνθετικό· το πρώτο μέρος είναι το ψεύδος.
Εστω, πάμε παρακάτω.
«Σέβεσαι»: Και ιδού η κατηγορική προσταγή. Η ηθική δέσμευση.
Να σέβεσαι το ψεύδος σου κ.λπ. Τρέχα γύρευε από τον κάθε πιτσιρίκο σιγουράντζα. Μπλόφα χωρίς ρίσκο.

[τα σέβη μου]

Με χαροποιεί ιδιαιτέρως που επανήλθατε και έχουμε έτσι την ευκαιρία του ήρεμου διαλόγου.

Στην ουσία του σχολίου σας. Σχολιάζετε:

Δημοσιολογεί ο: δάσκαλος, παπάς, χωροφύλαξ, πολιτικός, δημοτικός σύμβουλος κ.ά. επίσης ο πάσα ένας στο καφενείο, στην πλατεία, στο τραπέζι, στην όποια εκκλησία δήμου.

Με τις συζητήσεις του καφενείου δεν θα καταπιαστώ. Τις θεωρώ ιδιωτικές, οτι γίνονται πάντα μεταξύ γνωστών, όχι δημόσιες.

Αγνόησα τον ιερωμένο. Ωστόσο, ο ιερωμένος μαζί με τον χωροφύλακα, τον πολιτικό και τον δημοτικό σύμβουλο (κι από κοντά και τον δημοσιογράφο) συνιστούν μια κατηγορία λειτουργών που έχουν την υποχρέωση να δημοσιολογούν χωρίς ψεύδη, χωρίς εντυπωσιοθηρία και λεκτικά πυροτεχνήματα, υποχρέωση που απορρέει από τις καταστατικές αρχές του λειτουργήματος εφ ω καθείς εξ αυτών ετάχθη. Ο blogger τέτοια υποχρέωση δεν έχει από κανέναν. Είναι υπόλογος μόνο στον εαυτό του και τη συνείδησή του.

Μια παρατήρηση είναι αυτή.

Μια δεύτερη παρατήρηση στο σχόλιό σας έχει να κάνει με το περιεχόμενο του δημοσίου λόγου στα ιστολόγια.

Γνώμη μου είναι πως στα ιστολόγια κοινωνείται η πρόσληψη της πραγματικότητας από κάθε ιστολόγο, το πως δηλαδή αντιδρά (αντιδρά, με την έννοια της “χημικής αντίδρασης”) ένα γεγονός που συμβαίνει π.χ. στον εκτός διαδικτύου κόσμο με τη σκέψη, το θυμικό, με αυτό που ονομάζω στο ποστ μου ιδιαιτερότητα του κάθε ιστολόγου. Το “ψέμμα” ως προϊόν μιας τέτοιας αντίδρασης δεν πιστεύω πως κρύβει αναγκαία την πρόθεση και την σκοπιμότητα του ψέμματος του δημοσιογράφου ή του πολιτικού αλλά σχετίζεται κι απορρέει περισσότερο από την οργάνωση του προσωπικού σύμπαντος καθενός και τις υποθέσεις που λαμβάνει καθένας ως θεμελιώδεις.

Αντίθετα με τον μπλογκερ οι υπόλοιποι δημοσιολογούντες οφείλουν αυτήν τους την προσωπική ιδιοσύσταση να την εξωβελισουν κατά την εκφορά του δημόσιου λόγου τους.

Προσθέτω εδώ οτι η ιστολογική μου εμπειρία δεν είναι τετραετής όπως του κου Ξυδάκη. Βαδίζει μονάχα προς τα δυομιση της χρόνια. Μου έχει δείξει όμως οτι αυτό που θα λέγαμε “ψεύδος” στην δημοσιογραφική ορολογία, δεν είναι στα μπλογκ παρά το “ανθρώπινο λάθος” η συνειδητοποίηση του οποίου προκαλεί μάλλον έκπληξη και σαστιμάρα από την πλευρά του διαπράττοντος.

Το μόνο ίσως “ψεύδος” που έχω απαντήσει ήταν η περίπτωση της επιστολής με την αναφορά της απόλυσης που απέστειλε ο δημοσιογράφος του Βήματος Δημήτρης Γαλάνης στο ιστολόγιο manifestogr – το οποίο ερμηνεύθηκε αργότερα ως “καλλιτεχνικό πρότζεκτ”. Δικαίωμά του και δεν το εξετάζω εδώ. Άλλο συνειδητό ψέμμα στα μπλογκ δεν έχω ειλικρινά δεί ακόμα γιατί απλά δεν υπάρχει και το ανάλογο συμφέρον. Η δημοφιλία; Η δόξα; Η προσέλκυση προσοχής; Αστεία κίνητρα που ενδιαφέρουν 10(;), 20(;), 30(;) ανθρώπους στους 9,000 (κατα sync).

Όσον αφορά, τέλος, την contradictio in termis, θα σας έλεγα οτι βλέπετε μονάχα την μία πλευρά του νομίσματος. Επιτρέψτε μου στην οργάνωση του τμήματος του προσωπικού μου σύμπαντος που αφορά τα μπλογκ, να έχω ως υπόθεση οτι το α’ συνθετικό “ψευδ-” του σύνθετου “ψευδώνυμο” δεν φέρει τη σημασία του “ψεύτικου” αλλά του “μιμητικού” όπως έχουμε στην αρχαιοελληνική και μεταγενέστερη γραμματεία λ.χ. τον Ψευδο-Πλούταρχο ή τον Ψευδο-Καλλίμαχο. Το “ψεύδ-” δήλαδή που μιμείται/θυμίζει σε ιντερνετικό επίπεδο τις ποιότητες εκείνου που το δημιουργεί στον φυσικό κόσμο.

Να με συμπαθάτε για το μακροσκελές σχόλιο. Σας ευχαριστώ εκ των προτέρων για την υπομονή της ανάγνωσης.

Δεχτείτε την καλημέρα μου.

Δεν υπήρξαν ποτέ μεταξύ μας συναισθηματισμοί

μα ούτε και γίναμε ποτέ ελεεινά πρόστυχοι.

Ό,τι μένει τώρα πια από τη συναντησή μας

είναι η παγωμένη στάχτη μιας κρυμμένης φωτιάς που πάντα παρέμενε ελεγχόμενη,

περικυκλωμένη κάθε στιγμή που έκαιγε από τα πυροσβεστικά της υπολογισμένης σκέψης και της χαραγμένης σύνεσης.

Δεν κάναμε ούτ’ ένα λάθος…

Μας συγχαίρω.

Αφορμή των σκέψεών του πάνω στα ιστολογικά πράγματα ένα παλαιότερο κείμενο του ιδίου, δημοσιευμένο πριν δύο χρόνια. Υποπτεύομαι πως αιτία είναι είναι η εντός της περασμένης βδομάδος δημοσίευση στην “Κ” της κριτικής της κας Μιχαλοπούλου. Λίγο όμως ενδιαφέρει αυτό. Εκείνο που ενδιαφέρει είναι η ουσία των λεγομένων του πάνω στα οποία θα ήθελα να διατυπώσω κάποιες σκέψεις, όχι αναγκαστικά στην ίδια συλλογιστική γραμμή.

Ο Νίκος Ξυδάκης ξεκινά την παρουσίαση του αναστοχασμού του αποκρυσταλλώνοντας την πρωτοπορία της καινούργιας εκφραστικής μορφής. Λέει πως το μέσον:

με οδήγησε σε δικούς του δρόμους, με έβαλε να γράψω διαφορετικά, να γευτώ τις ηδονές των υπερδεσμών και της υπερκειμενικής γραφής, να παίξω με μουσικές και βίντεο που μεταμόρφωναν πρωτόγνωρα τις λέξεις.

Τον παρακολουθώ. Συνεχίζει:

(…) εκεί, στα εφήμερα κηπάρια του Δικτύου, καλλιεργείται ένα στυλ που είναι προκλητικό, ερεθιστικό του νοός, σαγηνευτικό, τσιτωμένο στα κόκκινα.

Συμφωνώ. Προσθέτει:

το στυλ μπορεί να δρά παράλληλα με το περιεχόμενο

Εξακολουθώ να τον παρακολουθώ, πιστεύοντας οτι διακρίνει και προτιμά μια ρητή και σταθερή γραμμή βασισμένη στα μορφικά χαρακτηριστικά του ιστολογείν από την ασύγκριτη αταξία που δημιουργεί το περιεχόμενο των ποστ χιλιάδων ανθρώπων. Αλλα ξαφνιάζομαι και δεν καταλαβαίνω απολύτως τίποτα όταν παρατηρεί πως το ελληνικό ιστολογείν υποφέρει από τις παιδικές ασθένειες της δημοσιογραφίας

εντυπωσιοθηρία, αδιασταύρωτη είδηση, αφρόντιστη γλώσσα.

κάνοντας αναλογική ανάγνωση της ηθική ευθύνης ενός δημοσιογράφου κι ιχνογραφώντας την πάνω στους ιστολόγους, σημειώνοντας οτι φέρουν

παρόμοια την ηθική ευθύνη έναντι του δυνητικού κοινού. Και ακεραία την ευθύνη για το ψέμα ή την κακογουστιά. Κρίνεται και ο μπλόγκερ, όπως κρίνεται ο κάθε δημοσιολογών.

Και δεν τον καταλαβαίνω γιατί δική σμου αίσθηση είναι, πολύ απλά, πως ο μπλόγκερ δεν συνιστά απόχρωση του δημοσιογράφου. Πέρα από τα λίγα ιστολόγια που αναπαράγουν ειδήσεις όπως το OpenItNow ή μπλογκ που σχολιάζουν δημοσιογραφικώ τω τρόπω την επικαιρότητα, όπως το Ιστολογιον (παραπέμπω στα καταχωρημένα στα εν λόγω ιστολόγια λυνκ για περισσότερα παραδείγματα), όσοι ιστολόγοι αναστοχάζονται πάνω σ’ αυτά που λέει η πρωινή εφημερίδα, διηγούνται στον εαυτό τους τα όσα δεν λέει. Και τούτο γιατί το μπλογκιν ολοένα περικλείνει και συνδυάζει τους περισσότερους από τους “άτυχους” εκείνους που η κλίση τους, τους καλεί σε ένα είδος παραληρηματικής ενασχολήσης.

Ονομάζω παραληρηματικές όλες τις δουλειές που το κύριο εργαλείο τους είναι η γνώμη την οποία έχουμε για τον εαυτό μας και πρώτη ύλη τους, η γνώμη που έχουν οι άλλοι για μας. Ο όρος αρκετά συχνά λαμβάνεται στραβά, ως μια εκτροπή από το κανονικό, με κατεύθυνση προς το χειρότερο, το ανισόρροπο, με συμπτώματα αλλοίωσης των πνευματικών ικανοτήτων, διαστροφής του γούστου, ασυνάρτητα λόγια. Την ίδια στιγμή όμως, παρά την παθολογική της χροιά, μπορεί να δηλώνει, η ίδια αυτή λέξη, την υπρβάλλουσα ζωτικότητα, κάτι σαν ξεχείλισμα εσωτερικής ενέργειας που καταλήγει σε μια έντονη παραγωγή ψυχικής δραστηριότητα, και μ’ αυτήν την τελευταία σημασία χρησιμοποιείται εδώ.

Οι άνθρωποι που ασκούν τέτοιες παραληρηματικες δραστηριότητες, καταδικασμένοι να παραμένουν αιώνιοι υποψήφιοι δημοσιογράφοι, λογοτέχνες, ποιητές ή ό,τι άλλο, αναγκαστικά πάσχουν από ένα παραλήρημα μεγαλείου που το διαπερνά και το βασανίζει ασταμάτητα κάποιο παραλήρημα καταδίωξης. Σε μια κοινότητα πρωτοφανέρωτων ανθρώπων όπως αυτή των μπλογκ, ο μόνος άγραφος κανόνας που επικρατεί είναι να κάνεις αυτό που κανένας δεν έχει κάνει και κανένας δεν πρόκειται να κάνει, δηλαδή εκείνων που έχουν το θάρρος και το θράσος να θέλουν ξεκάθαρα κάτι το παράλογο.

Δεν έχει κανείς παρά να ψάξει να βρεί σε τι κατατείνει μια ενασχόληση που πρέπει αποκλειστικά να γίνει από έναν συγκεκριμένο πρόσωπο, εξαρτώμενη από τις ιδιαιτερότητές του για να ζυγιάσει την αξία του συλλογισμού. Ακολούθως, ας ανατρέξει στο free.e.paper manifesto αναδημοσιευμένο στο el.blog για να διαβάσει την πληρέστερη, κατά την γνώμη μου, παρουσίαση της δουλειάς ενός μπλογκερ η οποία λίγο-πολύ επιβεβαιώνει και την αλήθεια του παραπάνω ισχυρισμού.

Να ιστολογείς σημαίνει πως προσπαθείς να καταστήσεις διαρκή την ψευδαίθηση(;) της ιδιαιτερότητάς σου. Γι αυτό και στην πλειοψηφία τα ιστολόγια ομοιάζουν περισσότερο με ανοικτά ημερολόγια ή scratch books παρά με δημοσιογραφικά ή λογοτεχνικά πονήματα. Κι αν ανθούν σ’ αυτόν τον κήπο το ψέμμα, η “ανηθικότητα” και η κακογουστιά, όπως παρατηρεί ο κος Ξυδάκης, είναι γιατί πολλοί θεμελιώνουν την δική τους ιδιαιτερότητά πάνω στην ανυπαρξία της αυτής ιδιαιτερότητας στους άλλους, από τους οποίους όμως πρέπει πρώτα να αποσπάσουν την συναίνεση τους πως δεν την διαθέτουν. Με τον τρόπο αυτό τα μπλογκ συνιστούν ένα αλλόκοτο βασίλειο όπου όλα τα πράγματα που γράφονται μπορούν την ίδια στιγμή να αποτελέσουν πολύτιμη πηγή γλωσσικής, αιθητικής και βιωματικής φρεσκάδας, αλλά και μια πικρή τροφή για πάμπολλες ψυχές.

Επιμύθιο για το μπλογκιν, όπως αυτό του Βλέμματος δεν έχω. Αν όμως αναζητούσα ένα, το μέρος στο οποίο πρώτα θα κοιτούσα θα ήταν ανάμεσα στα στοιχεία που εξηγούν κατα ορισμένους την “ανθρώπινη Κολαση”: στην ανάγκη της ατομικής έκφρασης, στην χρεία να ζείς, στην επιθυμία να επιζείς, στην ηδονή να εκπλήττεις, να σκανδαλίζεις, να επιπλήττεις, στο κεντρί της ζήλιας, της μάθησης, της περιφρόνησης – σε μια ανθρώπινη υπόσταση που καίγεται απο επιθυμία.

Στο μέλλον βέβαια

όλ’ αυτα θα ονομάζονται διαφορετικά.

Εφτά ταινίες που μου άλλαξαν την κοσμο-θέα με την αισθητική τους.

Ν’ ακούει δίσκους ξαπλωμένη χάμου.

Να κάθεται σε ένα καφέ με φαρδυά παντελόνια και μια παλιά καμπαρντίνα.

Καπνίζει αμέτρητα τσιγάρα. Είναι χλωμή κι ωραία.

Μ’ αν της μιλάς, ποτέ δεν ακούει.

Σαν να γίνεται κάτι, κάπου αλλού – που μόνο αυτή τ’ ακούει και τρομάζει.

Δεν την κράτησα ποτέ και δεν της πήρα τίποτα.

Όλες οι γυναίκες ήθελαν κάποτε να είναι μια Μαρία Νεφέλη.

Μα μόνο λίγες έγιναν.

Κι ακόμα πιο λίγες δόθηκαν.

Ήταν απ’ τα πιο όμορφα χαμόγελα που έχω αντικρύσει ποτέ.

Πλήρωσα στα γρήγορα τα δικά μου τσιγάρα με ένα χαρτονόμισμα χωρίς να περιμένω για τα ρέστα. Ζητούσα να προλάβω να της κλέψω άλλη μια εικόνα.

Ξεμάκρυνε προς την αντίθετη κατεύθυνση από κείνη που είχα σκοπό να περπατήσω. Δεν την ακολούθησα.

Σήμερα, σχεδόν 15 ώρες μετά, με κακίζω γι’ αυτό.

Έδειχνε κάπως έτσι. Μόνο που το πρόσωπο το δικό της έδειχνε πιο κουρασμένο. Γι’ αυτό και το χαμόγελό της ήταν τόσο πολύτιμο.

πότε το πάθος και το αίθημα, πότε τη φαντασία και το όνειρο, πότε την τρέλλα και την ασυναρτησία, πότε την ψυχολογία του – το ζενίθ και το ναδίρ της συνείδησης, πότε την διαίσθηση, ως μια λύση sui generis παράλληλη με το ένστικτο και το δαιμόνιο κάθε λογής, και άλλα τέτοια πολλά.

Και πάντα έβρισκε στη γλώσσα κι έβαζε μπροστά από τέτοιες θεωρίες και μονομανίες πότε ένα ir- (rational) πότε ένα sur- (real), πότε ένα sub- (consient) ή Unter- (bewusst), πότε ένα in- (conscient) ή ένα Un-(bewusst)…

Μα πάντα έμενε στα όρια του φυσικού φροντίζοντας να κλείνει πάνω από το κεφάλι του την μπουκαπόρτα του υπερφυσικού, του πνεύματος.

Κι όμως το κέντρο της ζωής ή το χαμένο όραμα, εκεί νομίζω βρίσκεται.

Γνήσιο τέκνο του ανθρώπου αυτού είμαι. Γι’ αυτό ίσως αισθάνομαι τώρα πως

Things fall apart; the centre cannot hold…